Đây không phải là một bài viết về địa chính trị. Đây là một bài viết về dòng chảy thanh khoản toàn cầu và cách một chính sách đối ngoại hỗn loạn của Mỹ đang vô tình định hình lại bản đồ rủi ro cho tài sản kỹ thuật số.
Câu hỏi đặt ra: Tại sao một tờ báo về crypto như Crypto Briefing lại là nơi đầu tiên đưa tin về sự chia rẽ giữa Vance và Trump? Có phải vì cộng đồng crypto nhạy cảm với tin tức hơn, hay vì chính bản thân tin tức này mang một hàm ý sâu xa — rằng sự bất ổn định của chính sách Mỹ đang tạo ra một vùng 'chân không thanh khoản' mà chỉ có tài sản phi tập trung mới có thể lấp đầy?
Hãy đọc kỹ báo cáo phân tích gốc. Nó chỉ ra rằng cả hai mặt trận — Iran và Ukraine — đang đồng thời xuất hiện những đứt gãy chính sách. Điều này có nghĩa là gì? Nó có nghĩa là khả năng dự đoán của chính sách đối ngoại Mỹ đang giảm xuống mức thấp nhất kể từ khi kết thúc Chiến tranh Lạnh. Và đối với thị trường tài chính, 'không thể dự đoán' là kẻ thù lớn nhất của 'định giá'. Khi nhà đầu tư không thể dự đoán liệu Iran có được dỡ bỏ trừng phạt hay không, liệu Nga có bị siết chặt hay nới lỏng, họ sẽ làm gì? Họ sẽ rút lui khỏi mọi tài sản có tính thanh khoản thấp và đổ vào những tài sản có tính thanh khoản cao nhất. Và đây chính là lúc crypto xuất hiện.
Tình huống hiện tại giống hệt một kịch bản mà tôi đã phân tích trong nghiên cứu về thanh toán xuyên biên giới năm 2024: khi một quốc gia phát hành tiền tệ dự trữ mất đi uy tín, dòng vốn sẽ không chạy trốn vào vàng hay trái phiếu, mà sẽ chạy trốn vào các hệ thống thanh toán song song.
Từ góc nhìn của một nhà nghiên cứu thanh toán xuyên biên giới, tôi thấy rõ ràng: sự chia rẽ chính sách Iran-Ukraine không phải là vấn đề của riêng Washington. Nó là một cuộc khủng hoảng niềm tin. Khi các đồng minh của Mỹ — từ châu Âu đến Trung Đông — bắt đầu nghi ngờ rằng lời hứa của Washington là vô giá trị, họ sẽ không chỉ mua nhiều vũ khí hơn. Họ sẽ bắt đầu tìm kiếm các kênh thanh toán độc lập với hệ thống SWIFT và đồng USD. Họ sẽ tìm đến stablecoin, đến các giao thức DeFi, đến bất cứ thứ gì có thể giúp họ thoát khỏi sự phụ thuộc vào một nước Mỹ đang 'phân tâm' và 'mâu thuẫn'.
Phân tích gốc đã rất chính xác khi gọi đây là 'rủi ro tín hiệu' (signal risk). Nhưng tôi muốn đi xa hơn. Đây không chỉ là rủi ro tín hiệu — đây là một cú sốc thanh khoản đang được xây dựng dần dần. Hãy nhìn vào cấu trúc thị trường. Nếu Iran không quay lại thị trường dầu mỏ, giá năng lượng sẽ duy trì ở mức cao. Năng lượng đắt đỏ làm tăng chi phí vận hành của các thợ đào Bitcoin. Chi phí khai thác tăng làm giảm biên lợi nhuận. Lợi nhuận giảm làm tăng áp lực bán Bitcoin của thợ đào. Đó là một chuỗi cung ứng rủi ro mà hầu hết mọi người đều bỏ qua. Nhưng tôi, với kinh nghiệm phân tích dòng vốn xuyên biên giới, thấy nó rất rõ ràng.
Ngược lại, nếu sự chia rẽ dẫn đến việc Nga được nới lỏng trừng phạt một phần, thì sao? Điều đó sẽ mở ra một luồng thanh khoản mới từ các ngân hàng Nga vào hệ thống tài chính toàn cầu. Và một phần của dòng chảy đó chắc chắn sẽ đổ vào crypto. Tôi đã chứng kiến điều này vào năm 2022, khi lệnh trừng phạt Nga lần đầu tiên được áp dụng, khối lượng giao dịch stablecoin ở Đông Âu đã tăng vọt.
Vậy, luận điểm phản trực giác của tôi ở đây là: Sự hỗn loạn chính sách của Mỹ, thay vì làm suy yếu crypto, lại đang vô tình củng cố luận điểm đầu tư dài hạn của nó.
Chính xác là như vậy. Đừng hiểu lầm tôi — trong ngắn hạn, bất kỳ cú sốc vĩ mô nào cũng sẽ kéo tất cả các tài sản rủi ro xuống, bao gồm cả Bitcoin. Nhưng trong trung và dài hạn, sự bất ổn định của chính sách Mỹ chính là 'thuốc kích thích tăng trưởng' cho các giải pháp phi tập trung. Khi Washington không thể duy trì một đường lối nhất quán, các thị trường sẽ tìm đến những gì không thể bị chia rẽ — đó là giao thức và mã nguồn.
Hãy nhìn vào các stablecoin. Nếu đồng USD mất đi uy tín do các chính sách đối ngoại mâu thuẫn, nhu cầu đối với các stablecoin được chốt bằng USD sẽ tăng lên, chứ không giảm. Vì sao? Vì trong thế giới phi tập trung, đồng USD vẫn là phương tiện trao đổi tốt nhất, nhưng được vận hành trên một lớp mạng không bị ảnh hưởng bởi những cuộc cãi vã ở Điện Capitol. Đây là một nghịch lý mà tôi gọi là 'USD phi tập trung hóa'.
Và đó là lý do tại sao tôi tin rằng thị trường crypto đang đứng trước một trong những cơ hội vĩ mô lớn nhất kể từ mùa hè DeFi 2020.
Tôi đã trải qua năm 2020. Tôi đã thấy sự hỗn loạn của COVID-19 đã đẩy mọi người vào DeFi như thế nào. Bây giờ, sự hỗn loạn địa chính trị đang tạo ra một động lực tương tự. Lần này, nó không phải là một cuộc khủng hoảng sức khỏe, mà là một cuộc khủng hoảng niềm tin vào các định chế tập trung. Và crypto, với bản chất không biên giới và không bị kiểm soát bởi bất kỳ chính phủ nào, là nơi trú ẩn tự nhiên.
Các bạn có thể nghĩ tôi đang lạc quan quá mức. Nhưng hãy nhìn vào dữ liệu. Năm 2024, khi các cuộc bầu cử Mỹ gây ra sự bất ổn định chính sách, khối lượng giao dịch trên các sàn DEX và nhu cầu stablecoin ở các thị trường mới nổi đã đạt mức kỷ lục. Argentina, quê hương của tôi, là một ví dụ điển hình. Khi chính phủ không đáng tin cậy, người dân chuyển sang crypto.
Vậy câu hỏi đặt ra bây giờ là: Bạn đã sẵn sàng cho một thế giới nơi chính sách đối ngoại Mỹ trở nên khó đoán hơn, nhưng crypto trở nên có giá trị hơn chưa?
Tôi đã sẵn sàng. Và bài viết này chính là tín hiệu đầu tiên cho thấy sự thay đổi căn bản đang diễn ra.
