Liệu có khi nào bạn tự hỏi, một bản tin tưởng chừng như “tin tốt” lại chính là lời cảnh báo nguy hiểm nhất? Dữ liệu thương mại tháng 6 của Trung Quốc: thặng dư 125,6 tỷ USD, xuất khẩu tăng 21% so với cùng kỳ năm ngoái. Con số này khiến giới phân tích phấn khích. Nhưng tôi, với 22 năm quan sát dòng tiền toàn cầu, chỉ thấy một sự “mong manh” đáng sợ đang ẩn mình phía sau.
Hãy cùng tôi đặt bức tranh vĩ mô này vào bản đồ thanh khoản toàn cầu. Trung Quốc, với thặng dư thương mại khổng lồ, đang bơm một lượng lớn USD vào hệ thống tài chính thế giới. Dòng tiền đó không đứng yên. Khi các ngân hàng trung ương phương Tây thắt chặt, một phần thanh khoản này sẽ tìm đường vào các tài sản rủi ro, bao gồm cả crypto. Đây là lý do tôi luôn nhìn các sự kiện vĩ mô như một bản đồ dòng chảy ngầm, thay vì chỉ nhìn vào bản thân con số.
Nhưng điều tôi muốn nói không phải là sự lạc quan về dòng vốn. Cốt lõi của vấn đề nằm ở sự mất cân bằng cấu trúc mà con số 125,6 tỷ USD này phơi bày. Nền kinh tế Trung Quốc đang ngày càng phụ thuộc vào xuất khẩu để tăng trưởng, trong khi tiêu dùng nội địa vẫn ì ạch. Đây không phải một cấu trúc lành mạnh. Nó giống như một người chỉ sống nhờ vào đồng lương từ công việc duy nhất, không có thu nhập thụ động nào khác. Chỉ cần cú sốc từ bên ngoài, toàn bộ cơ thể kinh tế sẽ rung chuyển.
Nếu nhìn từ góc nhìn kỹ thuật tài chính cá nhân của tôi, thặng dư lớn có nghĩa là áp lực lên đồng Nhân dân tệ tăng. Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đang đối mặt với một nghịch lý: muốn giữ lãi suất thấp để kích thích nội địa, nhưng lại sợ đồng tiền mất giá làm tăng chi phí nhập khẩu. Còn nhớ những phân tích của tôi về ICO Tezos năm 2017? Khi đó tôi phát hiện ra chu kỳ thanh khoản toàn cầu và sự tác động lên giá crypto. Lúc này, bài toán của Trung Quốc cũng vậy. Họ muốn “vừa giữ được bánh, vừa ăn được bánh” – vừa muốn xuất khẩu nhiều, vừa không muốn đồng tiền lên giá quá nhanh làm giảm sức cạnh tranh. Điều này tạo ra một sự căng thẳng âm ỉ mà thị trường thường bỏ qua.
Tôi không tin vào câu chuyện “tăng trưởng xuất khẩu là tín hiệu hồi phục”. Tôi tin vào một câu chuyện khác: “Tăng trưởng xuất khẩu quá mức là dấu hiệu của một nền kinh tế mất cân bằng”. Và khi một nền kinh tế lớn như Trung Quốc mất cân bằng, dòng thanh khoản sẽ chảy về đâu? Vào crypto? Có thể. Nhưng nó sẽ mang tính chu kỳ và mong manh hơn nhiều so với những gì người ta vẫn nghĩ.
Từ đây, tôi muốn đưa ra một góc nhìn phản trực giác. Thặng dư thương mại kỷ lục này không phải là “chất xúc tác” cho một đợt tăng giá mới của crypto, mà là một yếu tố gia tăng rủi ro. Bởi vì nó sẽ thúc đẩy Mỹ và EU tăng cường các biện pháp trừng phạt thương mại, dẫn đến căng thẳng địa chính trị leo thang. Năm 2020, khi DeFi Summer nóng rực, tôi đã mất 15.000 USD vì tin vào sự “phi tập trung” của Curve Finance. Bài học là: dòng tiền nào cũng có chủ nhân. Và khi căng thẳng thương mại lên cao, các quỹ đầu cơ vĩ mô sẽ rút vốn khỏi các tài sản rủi ro, bao gồm cả crypto. Ngay cả khi có dòng tiền từ Trung Quốc, nó cũng sẽ bị hút ngược trở lại khi có biến động.
Vậy, câu hỏi cuối cùng: Làm thế nào để định vị bản thân trong chu kỳ này? Hãy nhìn vào dòng chảy ngầm, đừng nhìn vào mặt nước phẳng lặng. Thặng dư thương mại Trung Quốc sẽ không giết chết thị trường tăng giá, nhưng nó sẽ làm thay đổi hướng gió. Những dự án nào hưởng lợi từ dòng tiền không tưởng này? Những dự án nào sẽ chết khi dòng tiền đảo chiều? Đó là câu hỏi mà mỗi nhà đầu tư nên tự trả lời. Còn tôi, tôi đã chuẩn bị sẵn một danh mục để đối phó với cơn gió ngược này.
