299 USD. Đó là đỉnh cao của Circle Internet Group khi mới lên sàn. Giờ đây, chỉ còn 75 USD. Mất hơn 75% giá trị. Nếu bạn từng nhìn portfolio của mình rơi trong bear market 2022, bạn sẽ hiểu cảm giác này. Nhưng đây không phải là một altcoin lạ. Đây là Circle – công ty phát hành USDC, stablecoin lớn thứ hai thế giới, được coi là xương sống của DeFi.
Tôi nhớ năm 2020, khi DeFi Summer bùng nổ, tôi đã dùng USDC để cung cấp thanh khoản trên Uniswap V2. Lúc đó, USDC là biểu tượng của sự an toàn: được kiểm toán, dự trữ minh bạch, chịu sự quản lý của NYDFS. Circle là người hùng trong câu chuyện "stablecoin tuân thủ". Vậy mà giờ đây, cổ phiếu của họ rơi tự do. Chuyện gì đã xảy ra?
Hãy nhìn vào dữ liệu on-chain. USDC vẫn neo 1:1. Vốn hóa thị trường hiện khoảng 35 tỷ USD, so với 120 tỷ của USDT. Nhưng tốc độ tăng trưởng của USDC đã chậm lại rõ rệt từ cuối 2024. Trong khi đó, dự trữ của Circle phần lớn là trái phiếu chính phủ Mỹ và tiền mặt. Lợi suất từ dự trữ là nguồn thu chính. Khi Fed cắt giảm lãi suất, thu nhập từ dự trữ giảm mạnh. Cùng lúc, áp lực từ quy định stablecoin của Mỹ vẫn chưa rõ ràng, khiến giới đầu tư lo ngại.
Tôi từng tham gia một dự án ICO năm 2017 – DeHub. Chúng tôi huy động 12.000 ETH, viết whitepaper đầy triết lý phi tập trung hóa dữ liệu. Kết quả? Thất bại. Bài học: khi thị trường mất niềm tin, không có whitepaper nào cứu được. Circle cũng vậy. Nhưng khác biệt ở chỗ: USDC không phải là token đầu cơ. Nó là công cụ. Và công cụ vẫn hoạt động. Dòng chảy USDC trên chuỗi vẫn ổn định, các giao thức DeFi vẫn chấp nhận nó. Vấn đề nằm ở cổ phiếu – kỳ vọng về tương lai của công ty.
Góc nhìn phản trực giác: Mọi người nghĩ Circle sụp đổ là do USDC sắp "bể". Nhưng sự thật, nếu bạn so sánh với Tether, Circle có độ minh bạch cao hơn nhiều. Báo cáo dự trữ hàng tháng do Deloitte kiểm toán. Trong khi Tether vẫn bị chỉ trích về tính minh bạch. Vậy tại sao Circle lại mất giá? Có thể do định giá IPO quá cao (khoảng 90 tỷ USD lúc đầu) và giờ điều chỉnh về giá trị thực. Hoặc do thị trường đang định giá rủi ro quy định quá mức. Nhưng tôi thấy một cơ hội: nếu Circle vượt qua sóng gió, cổ phiếu có thể hồi phục. Hãy nhìn Coinbase – từ 30 USD lên 200 USD sau đó.
Trong bear market, survival là số một. Tôi đã học được điều đó năm 2022 khi mất 2 ETH trong vụ sụp đổ Terra. Nhưng tôi không bỏ cuộc. Tôi chuyển hướng sang Layer 2, tham gia testnet, xây dựng cộng đồng. Circle cũng có thể làm điều tương tự: tập trung vào mảng thanh toán xuyên biên giới, token hóa tài sản thực (RWA), hợp tác với các tổ chức tài chính truyền thống. Nếu họ làm được, đợt suy thoái này chỉ là một cú sập trên radar.
Câu hỏi cuối cùng: Bạn sẽ làm gì? Bán tháo USDC vì hoảng loạn? Hay nhìn vào dữ liệu on-chain, thấy rằng USDC vẫn đang được sử dụng hàng ngày? Như một người đã sống qua ba chu kỳ crypto, tôi khuyên: đừng nhìn vào giá cổ phiếu Circle để đánh giá sức khỏe của stablecoin. Hãy nhìn vào số lượng địa chỉ, khối lượng giao dịch, và dự trữ. Và hãy nhớ: những người xây dựng thực sự không bao giờ chạy theo FUD. Họ xắn tay áo lên và xây tiếp.

